«نگرشی نو به حفظ قرآن مدارس» در همایش ایده پردازان قرآنی

به گزارش خبرنگار ایکنا، نشست خبری چهارمین همایش ایده پردازان قرآنی، بعد از ظهر امروز چهارشنبه 25 شهریورماه با حضور تنی چند از اعضای هیئت مدیره مرکز قرآن و عترت کانون مدارس اسلامی شامل علی سعیدی نژاد، حسینعلی شریف و ابوالفضل جویاییان برگزار شد که علی محرابی، مشاور همایش در حوزه فناوری رسانه و هوش مصنوعی نیز ایشان را همراهی کرد. در ابتدای این نشست، ابوالفضل جویاییان با اشاره به انتشار فراخوان چهارمین همایش ایده پردازان قرآنی از سوی مرکز قرآن و عترت کانون مدارس اسلامی با نام اختصاری «همقدم»، گفت: همقدم در اصل مخفف هم اندیشی معلمان قرآن و دینی مدارس است و این مرکز درصدد است تا با برگزاری این رویداد، اتفاقی نو در عرصه آموزش عمومی قرآن در مدارس را رقم بزند.

ارائه 300 طرح در همایش سوم

این قاری ممتاز قرآن به تاریخچه سه دوره برگزاری این همایش پرداخت و گفت: نخستین دوره همایش با انتشار فراخوان آن در فروردین سال 1403 برگزار شد که البته فراخوان آن عمومی نبود اما طی دو دوره برگزاری پس از آن، استقبال از سوی ایده پردازان و مبدعان طرح های قرآنی به حدی بود که در دوره سوم، 300 طرح قرآنی از سوی دغدغه مندان عرصه آموزش قرآن به دبیرخانه واصل شد. وی با تأکید بر این نکته که آموزش عمومی قرآن اکنون در عرصه فرهنگی جامعه بسیار موضوعیت دارد، گفت: بسیاری از مسائل و مشکلاتی که امروزه ما در جامعه با آن ها دست به گریبان هستیم نتیجه این نکته است که اغلب اهداف قرآنی مورد نظر محقق نشده و اگر به مسئله قرآن با جدیت پرداخته شود، قطعاً غالب این معضلات برطرف خواهد شد. عضو هیئت مدیره مرکز قرآن و عترت کانون مدارس اسلامی تصریح کرد: با پشتوانه برگزاری مقبول سه دوره از این همایش که در مجموع 400 طرح قرآنی در این ادوار دریافت شده است، از همه معلمان قرآن در وهله نخست و سایر دغدغه مندان به امر آموزش قرآن دعوت می شود که با ارسال آثار و ایده های خود با محوریت تحول در امر آموزش عمومی قرآن در این دوره از همایش نیز شرکت داشته باشند.

حمایت ویژه از 6 طرح برتر دوره های پیشین

وی به محورهای سه گانه این دوره از همایش ایده پردازان قرآنی اشاره کرد و گفت: محور نخست این همایش، ارائه راهکارهای اجرایی برای عملیاتی شدن طرح های منتخب و برگزیده دوره قبل است. این طرح ها از قابلیت مناسب و مطلوبی برخوردار هستند و حال نیاز است که با استفاده از راهکارهای ابزاری و شیوه های اجرایی که می تواند طراحی ایده های ساختاری از سوی برخی مبدعان باشد، آن ها را به شکلی فراگیر در محیط های آموزشی پیاده سازی کرد. شش ایده برگزیده دوره های قبل به این منظور انتخاب و مورد حمایت قرار گرفته اند که البته در قالب دفترچه هایی به معرفی مشخصات و مختصات آن ها پرداخته و آن را در اختیار مدیران مدارس گذاشته ایم و حال براساس اهتمام ایده پردازان، می توان آن را به شکل فراگیر در قالب ساختارهای اجرایی عملیاتی کرد. این قاری ممتاز قرآن در مورد محور دوم برگزاری چهارمین دوره همایش ایده پردازان قرآنی، گفت: این محور ناظر بر فرمایش رهبر شهید انقلاب اسلامی مبنی بر تربیت 10 میلیون حافظ قرآن است لذا اگر خواسته باشیم در این زمینه توفیقی چشمگیر داشته باشیم، راهی جز متوسل شدن به محیط های آموزشی، مدارس و تربیت حافظان قرآن میان دانش آموزان نداریم. جویاییان تأکید کرد: تا رسیدن به نقطه مطلوب و نزدیک شدن به عدد ایده آلی که مطالبه قائد شهید امت است، فاصله زیادی داریم اما وقتی ایشان چنین راهی روشن را پیش پای جامعه قرآنی گذاشته اند لذا هر چند ابتدا به ساکن، تحقق آن ناممکن است اما با برنامه ریزی مدون و هدفمند، می توان به آن نائل شد و لذا به تعبیر درست، نگرش نو نسبت به حفظ قرآن در مدارس را به عنوان محور دوم این همایش در نظر گرفته ایم. وی در توضیح محور سوم این همایش، گفت: نوآوری در امر آموزش قرآن مدارس که البته محور تکراری همایش سوم نیز محسوب می شود، برای این همایش در نظر گرفته شده است؛ با این دورخیز که یک معلم در مدرسه باید بتواند از ابزارهای نوین و خلاقانه در امر آموزش قرآن استفاده کند زیرا با تمام احترامی که در مورد شیوه های سنتی در امر آموزش قرآن سراغ داریم اما دیگر این شیوه ها آن میزان که انتظار می رود، پاسخگو نیست.

هوش مصنوعی نباید قدرت فکر را تعطیل کند

عضو هیئت مدیره «همقدم» با مهم خواندن استفاده از هوش مصنوعی هم در خلق ایده های قرآنی و هم در فرایند داوری و قضاوت آثار این دوره از همایش، گفت: البته تجربه سال های گذشته به ویژه دوره سوم که با 300 طرح مواجه بودیم، نشان داده که بسیاری از ایده پردازان در طراحی های خود از ابزار هوش مصنوعی استفاده کرده اند؛ این امر بسیار مفید و پیش برنده است اما اگر این بهره وری تا حدی پیش برود که قدرت فکر تعطیل شود، آن زمان است که چنین رویکردی خود آسیب زا و مخرب بوده و باید از آن اجتناب کرد. در جلسات متعددی که همقدم با کارشناسان هوش مصنوعی همکار در برگزاری این همایش برگزار شد، بر این نکته تأکید شد که ایده پردازان باید قادر باشند از ابزار هوش مصنوعی به بهترین شکل ممکن در پیشبرد پروژه طراحی خود استفاده کنند. نقطه مثبت این امر آنجاست که هوش مصنوعی تنها به عنوان دستیار در خدمت طراح باشد همانند آنچه که مثلاً در امر تألیف کتاب و تولید انیمیشن و مواردی مشابه شاهد آن هستیم. جویاییان اظهار داشت: در این دوره از برگزاری همایش ایده پردازان قرآنی همچنین در امر قضاوت و داوری آثار در مراحل مختلف از ابزار هوش مصنوعی بهره گیری خواهیم کرد همچنانکه شاهد هستیم که اخیراً مسابقات بین المللی هم به سمت استفاده از این ابزار گرایش پیدا می کنند و یک تیم داوری حرفه ای به این امر اختصاص پیدا می کند. وی در پایان با تشکر و قدردانی از شورای عالی قرآن و مرکز طبع و نشر به سبب مساعدت در زمینه برگزاری مراسم اختتامیه دو دوره گذشته و همچنین اختصاص مکان برای برگزاری نشست های خبری این همایش، گفت: براساس فراخوان منتشر شده چهارمین همایش ایده پردازان قرآنی، متقاضیان شرکت در آن تا 10 مهرماه سال جاری فرصت دارند تا آثار خود را ارسال کرده که البته یک ماه نیز فرایند داوری آثار رسیده به طول خواهد انجامید. حسینعلی شریف، عضو هیئت مدیره مرکز قرآن و عترت کانون مدارس اسلامی در ادامه این نشست گفت: این مرکز مدتی است که در زمینه فعالیت های قرآنی برنامه ریزی می کند و البته با نیازسنجی که نسبت به امر آموزش عمومی قرآن داشته است، با برگزاری این همایش، سعی در وقوع اتفاقات خوب و مثبتی در راستای بهبود شرایط دارد.

پُر کردن دست معلمان با ابزار نوین آموزش قرآن

وی، یکی از ضعف های مهم در چرخه آموزش قرآن را متوجه معلمان مدارس دانست و گفت: با برگزاری چنین برنامه هایی باید درصدد رفع نواقص چرخه آموزش قرآن باشیم. باید دست معلمانمان با استفاده از ابزاری نوین در امر آموزش قرآن پر باشد تا آن ها بتوانند با چاشنی کردن برخی ابداعات و سلایق شخصی به آن، زمینه ای را برای جذب بیشتر فرزندان به سمت آموزش قرآن و قرابت بیشتر با این کتاب آسمانی که متأسفانه این فاصله رو به فزونی است، به وجود آورند. این استاد پیشکسوت قرآن تصریح کرد: رویکرد این همایش، آموزش عمومی قرآن در مدارس است اما باید به این نکته توجه داشت که این مقوله ابعاد مختلف دارد؛ باید گفت یکی از آن ها آموزش روخوانی است و بچه ها باید بتوانند با روخوانی و روانخوانی این کناب دینی، ارتباط خوبی با آن برقرار کرده تا حداقل هراسی از خواندن آن نداشته باشند. وی، فهمیدن و عمل کردن به آیات الهی را از جمله مراحل بعدی روخوانی و توان خواندن قرآن دانست و گفت: از رهگذر تولیدات و ایده هایی که طی چند دوره برگزاری این همایش شاهد آن بودیم، راهکارها و ابزارهای مفیدی در امر تسهیل در آموزش قرآن در مدارس ارائه شد که تصور می کنم آن ها با کمک و مساعدت خود معلمان و اصحاب رسانه باید در امر آموزش قرآن در سطح مدارس فراگیر شود.

توفیق چندانی در تربیت 10 میلیون حافظ قرآن نداشتیم

وی به محور دوم این همایش در راستای تحقق تربیت 10 میلیون حافظ قرآن برطبق مطالبه رهبر شهید انقلاب اشاره و تأکید کرد: این خواسته، سال 90 از سوی قائد شهید مطرح شد ولی علیرغم تلاش های مجدانه، چندان توفیقی در آن نداشتیم و حال باید با تکیه بر ظرفیت های آموزشی که نزد آموزش و پرورش است، گامی بزرگ در این زمینه برداشت. شریف در پایان گفت: البته روش های قدیم قابل احترام و به جای خود در این زمینه کارساز هستند اما باید به دنبال راهکارها و مظاهری باشیم که اتفاقاً برای نسل کودک و نوجوان دانش آموز ما جذابیت داشته و از سوی آن ها استقبال شود که امیدواریم پرداخت درست به ایده و طرح های مطرح شده در این همایش به قدر و اندازه خود در تحقق این مهم کارساز باشد. اما در ادامه این نشست علی محرابی، مشاور فناوری رسانه و هوش مصنوعی چهارمین همایش ایده پردازان قرآنی به ارائه توضیحاتی در مورد استفاده از هوش مصنوعی در روند اجرایی این رویداد قرآنی پرداخت و گفت: چهارمین همایش ایده پردازان قرآنی را باید جزء اولین همایش های قرآنی به حساب آورد که در روند اجرایی آن از تکنولوژی های جدید استفاده شده است.

ابزار هوش مصنوعی اغلب فاقد تحلیل علوم اسلامی هستند

وی ادامه داد: معمولاً در امر ایده پردازی، طراحان از ابتدا تا انتهای آن خود را درگیر جزئی ترین موارد مرتبط با پروژه خود می کنند اما اخیراً در مقاطعی از روند اجرای طرح شاهد هستیم ایده پردازان متوسل به هوش مصنوعی می شوند که البته منعی هم نیست اما باید به این مسئله توجه داشت که بسیاری از ابزار هوش مصنوعی در بازار در حوزه تحلیل علوم اسلامی فاقد قابلیت های لازم هستند لذا ممکن است سلسله مشکلاتی را به وجود آورند. محرابی تصریح کرد: با این تفاصیل در امر طراحی طرح های دینی و قرآنی، جای خالی مظاهری از هوش مصنوعی متناسب با این مقوله خالی بود لذا در ارزیابی آثار برای این همایش مقرر شد که آثار باید با دو ویژگی مطرح شوند یکی آنکه خود ایده پرداز مالک اثر باشد و دوم اینکه محتوای اثر، چیزی باشد که همایش، آن ها را در قالب یک محور اصلی تبیین کرده است. وی، محور دوم این همایش را از جمله مقولات کمی سخت تر در طراحی ایده به منظور ارائه به این همایش دانست و تصریح کرد: وقتی شیوه های آموزشی نوین در امر حفظ قرآن را بیان می کنیم، این امر نیاز به پژوهش قوی دارد لذا ابزارهای نوین به منظور پردازش ایده هایی در این زمینه در قالب ابزار دستیار هوش مصنوعی به اسم «همقدم» که زیرمجموعه هوش مصنوعی «نکته» است، گنجانده شده است؛ باید به این نکته اشاره کنم که هوش مصنوعی «نکته» با پیشینه تحقیقاتی هشت سال، یک «LLM» اسلامی و ایرانی است که برخلاف سایر هوش مصنوعی های موجود که اولاً منابع آن ها در اینترنت موجود است و لذا ممکن است بسیاری از داده های مربوط و نامربوط را با یکدیگر اختلاط کند، منطبق بر اصول انسان شناسی اسلامی و برآمده از فطرت است.

برای طرح های ارائه شده به همایش کارنامه صادر می شود

این کارشناس فناوری رسانه و هوش مصنوعی با اشاره به اینکه افرادی که قصد طراحی دارند، می توانند براساس داده های این هوش مصنوعی، ایده هایی منطبق بر محورهای ایرانی و اسلامی را در محتوای ایده خود بگنجانند، تصریح کرد: کمیته پیش داوری از طریق دستیار هوش مصنوعی «همقدم» تک تک طرح های ارائه شده را بدون پیش فرض و براساس ضوابط رویداد پیش داوری کرده و برای آن ها کارنامه صادر می کند که وقتی این کارنامه در بخش اصلی در اختیار داوران قرار می گیرد، آن ها به شکل حقیقی مورد داوری قرار گرفته است؛ البته با استفاده از ابزار هوش مصنوعی در نهایت می توان آن ها را به نسخه هایی متنوع به جهت بهره برداری در مدیوم های گوناگون رسانه ای تبدیل کرد. اما علی سعید ی نژاد؛ مدیرعامل مؤسسه فرهنگی «پیام غدیر» در بخش دیگری از این نشست به محور دوم این همایش، یعنی پرداخت نگرشی نو به حفظ قرآن در مدارس تأکید کرد و گفت: پس از گذشت 15 سال از بیان این خواسته از سوی رهبر شهید انقلاب باید همه فعالان قرآنی در این زمینه عملکرد و تلاشی دغدغه مندانه داشته باشند.

ایران در زمینه تلاوت قرآن نخبه پرور است

وی ادامه داد: ایران در زمینه نخبه پروری در اموری همچون قرائت تحقیق و تلاوت قرآن شاید میان کشورهای اسلامی جزو پیشروان باشد اما در مواردی همچون بحث آموزش عمومی قرآن و مقوله حفظ، میان 50 کشور اسلامی متأسفانه در ردیف های آخر قرار دارد. سعیدی نژاد تصریح کرد: باید به دنبال ریشه یابی این ضعف بود و علاوه بر کارهای خوبی که در عرصه میدان و در امر آموزش قرآن در حال انجام است، مطالعه عمیقی نسبت به مقاطع تاریخی داشت. خوشبختانه در این زمینه منابع خوبی وجود دارد، به عنوان نمونه، کار پژوهشی استاد کریم دولتی است که به تازگی نیز از آن رونمایی شد؛ با این کارها می توان راهکارهایی اصولی در زمینه بهبود آمارهای قرآنی به دست آورد. وی، برگزاری همایش ایده پردازان قرآنی و برقراری بسترهای حمایتی از ایده پردازان به منظور فراگیر شدن طرح های آن ها در محیط های آموزشی را اقدامی مؤثر در بهبود شاخص های آماری در امر فعالیت های قرآنی برشمرد و گفت: امیدواریم با گسترش این اقدامات، زمینه برای انس بیشتر مردم با قرآن که زمینه ساز تحقق ظهور قریب الوقوع حضرت ولی عصر(عج) است، فراهم آید. یادآور می شود، علاقه مندان به منظور شرکت در چهارمین همایش ایده پردازان قرآنی می توانند تا 10 مهرماه به نشانی https://survey.porsline.ir/s/WlmeOak2 مراجعه کنند. انتهای پیام